Bizimle iletişime geçiniz

Genel

9 aylık bebek üzerindeki dehşet verici deney: Korku doğuştan mı gelir, sonradan mı öğrenilir?

9 aylık bebekken "korku" deneyine maruz bırakılan Albert 6 yaşında hayatını kaybetmişti.

Herkesin bir korkusu vardır. Peki bu korkular doğuştan mı gelir, yoksa sonradan mı edinilmiştir? Bu soruya cevap arayan Amerikalı psikolog John B. Watson, tarihin en korkunç deneyini gerçekleştirmişti.

BOLD- Rus psikolog Ivan Pavlov, canlıların bazı şeylere karşı nasıl şartlandığını anlamak için bir deney gerçekleştirmişti. Bir köpeği odaya yerleştirdi, ona her yemek verişinden önce zili çaldı. Köpek yemeği her gördüğünde salyalar içerisinde kalıyordu.

Bir süre sonra zil çaldıktan hemen sonra yemek geldiğini anlamaya başladı. Zil onun için yemek demekti. Bir süre sonra ağzının sulanması, salyalar içinde kalması için zil sesini duyması yeterliydi.

IVAN PAVLOV’UN ŞARTLI REFLEKS DENEYİ İLHAM VERDİ

İşte bu aşamada köpeğin salya refleksi zil şartına bağlanmış oldu. Tıpkı Pavlov’un köpeğinde olduğu gibi insanların da gündelik hayatta şartlanmışlıkları var.

Amerikalı psikolog John B. Watson, Pavlov’un köpek üzerinde gerçekleştirdiği şartlanma deneyini bir adım ileriye taşımak istedi. 1920 yılında duygusal reaksiyonların da insanlar tarafından şartlandırılmış olabileceği konusunu araştırmaya başladı.

Deneyin başrolü Albert B. olarak bilinen 9 aylık bir bebekti. Bir bebek, psikoloji deneği olmuştu.

9 AYLIK BEBEĞE YETİŞKİNLERİN KORKTUĞU HAYVANLARI GÖSTERDİ

Psikolog Watson, küçük Albert’e yetişkin insanların korktukları ya da sakındıkları hayvanları ya da nesneleri göstermek istedi. Beyaz fare, tavşan, maymun, korkunç maskeler ve yanan gazeteler gibi objeleri 9 aylık bebeğe gösterip tepkilerini analiz etti.

Küçük Albert, kendisine gösterilen hiçbir şeye karşı herhangi bir korku belirtisi bile göstermedi.

Bunun Watson için büyük bir anlamı vardı. Korku, insanların sonradan edindiği bir duyguydu. Watson bu defa deneyde küçük bir düzenleme yaptı.

Albert’e bir daha fare gösteren doktor, aynı zamanda bir çekiçle metal bir boruya vurarak yüksek bir ses çıkardı. Küçük Albert, doğal olarak yüksek sesi duyduğu zaman ürküp ağlamaya başladı. Watson bu şartlanma prosedürünü yedi hafta boyunca tekrarladı.

BEBEK YÜKSEK SESİ DUYMADAN DA AĞLADI

Küçük Albert her seferinde gözyaşlarına boğuldu. Deneyin ilerleyen safhalarında Albert’in ağlaması için yüksek bir sese gerek kalmadı. Küçük çocuk, yalnızca fareyi görünce bile ağlamaya başlıyordu.

Watson, raporunda şunları yazdı: “Fare gösterildiği an bebek ağlamaya başladı. Ani bir şekilde soluna döndü ve sol tarafına düştü. Kendini kaldırdıktan sonra o kadar hızlı bir şekilde fareden uzaklaştı ki masadan düşmeden önce zor yakalayabildik.”

Küçük Albert, tüylü ve beyaz olan her şeyden korkmaya başlamıştı.

Deneyin sonucunda klasik şartlandırmanın korkuları oluşturabileceği ortaya çıktı. Yani korkulan çoğu obje veya havyandan şartlanma sebebiyle korkuluyor.

Watson deneye başlamadan önce şartlanma kriterleri şöyleydi:

  • Nötr uyarı: Beyaz fare
  • Şartlı uyarıcı: Yüksek ses
  • Şartsız tepki: Korku
Deneyin ardından şartlar şöyle değişti:
  • Şartlı uyarıcı: Beyaz fare
  • Şartlı tepki: Korku
KÜÇÜK ALBERT KİMDİ, DENEYDEN SONRA BEBEĞE NE OLDU?

Üzerinde korku deneyi yapılan Albert 6 yaşında hayatını kaybetti.

Deney psikoloji alanında büyük gelişmelerle sonuçlansa da fazlasıyla eleştirildi. Deney Albert’in hayatını tamamen değiştirdi. Deney sırasında acı çektiği net bir şekilde görülebilen küçük Albert, bu süreci yedi hafta boyunca tekrar etti.

Küçük Albert olarak bilinen bebeğin gerçek kimliği sonradan ortaya çıktı. Douglass Merritte isimli bebek, 10 Mayıs 1925 tarihinde hidrosefalus (beyinde su toplaması) sebebiyle altı yaşında hayatını kaybetmişti.

Psikoloji deneylerine ilişkin en büyük tartışmalardan bazıları küçük Albert deneyi üzerine döndü.

Genel

YSK, “İstanbul” toplantısı sona erdi

Yüksek Seçim Kurulu’nun (YSK), Adalet ve Kalkınma Partisi’nin (AKP) İstanbul Büyükşehir Belediyesi seçimlerinin iptali ve yenilenmesi istemiyle yaptığı olağanüstü itirazını gündemine alındı. 

YSK’nın İstanbul seçimleri için yaptığı 5.5 süren toplantısı sona erdi. Kurulun yarın saat 11.00’de yeniden toplanacağı belirtildi.

Yüksek Seçim Kurulu’nun (YSK), AKP’nin İstanbul Büyükşehir Belediyesi seçimlerinin iptali ve yenilenmesi istemiyle yaptığı olağanüstü itirazını gündemine alındı.

İstanbul’da 31 Mart yerel seçimlerinin hemen ardından başlayan olağan itiraz süreci 17 gün sonra tamamlanabildi. Son olarak Maltepe’de yeniden sayım işlemlerinin tamamlanmasının ardından nihai seçim sonuç belgesi olan İl Birleştirme Tutanağı’nın tanzim edilmesinin ardından yarışı önde bitirdiği tescil edilen Ekrem İmamoğlu mazbatasını alarak, İBB Başkanlığı görevine resmen başladı. 

YSK, İstanbul seçimlerinin iptal edilmesi ve yenilenmesine yönelik itirazı bugünkü gündemine aldı.

Başvurunun kurul gündemine alınmasından önce itiraz dilekçelerinin tüm kurul üyelerine dağıtıldığı, Seçmen Kütüğü Genel Müdürlüğü’nün sistem üzerinden yaptığı ön çalışmanın da tamamlandığı öğrenildi.

AKP, seçimlerin iptali için KHK’lıların oy kullanmasını gerekçe gösterdi

Okumaya devam et

Genel

Kılıçdaroğlu’na kim, neden saldırdı? Adem Yavuz Arslan yorumladı

Okumaya devam et

Genel

Erdoğan’dan ilk açıklama: ‘Protestolar şiddete dönmüştür’

Cumhurbaşkanı Erdoğan, Kılıçdaroğlu’na yönelik linç girişimi ile ilgili ilk açıklamalarını olaydan bir gün sonra sosyal medya üzerinden yaptı; “Kılıçdaroğlu’na yönelik protestolar şiddet eylemine dönüşmüştür.” dedi.

Cumhurbaşkanı ve Ak Parti Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan Ana Muhalefet Partisi Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’na yönelik şehit cenazesindeki linç girişimi ile ilgili ilk açıklamasını sosyal medya üzerinden yaptı.

Erdoğan açıklamasında “Ne yazık ki dün Çubuk’ta bir şehidimizin cenaze töreninde istenmeyen bir olay meydana gelmiş, CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu’na yönelik protestolar şiddet eylemine dönüşmüştür. Olay tüm boyutlarıyla soruşturulmaktadır. Şiddeti asla tasvip edemeyiz. Şiddetin ve terörün her türüne karşıyız. Kimsenin Türkiye’nin huzur iklimine zarar vermesine müsaade etmeyiz” dedi.

Okumaya devam et

Öne çıkanlar